မောင်းသူမဲ့လေယာဥ် Drone အကြောင်း သိသမျှ (Part 1)

Drone လို့အများကခေါ်ကြတဲ့ Unmanned aerial vehicles (UAV) တွေဟာ 2010 အလွန်ကာလတွေမှာ တော်တော်လေးတွင်ကျယ်ရေပန်းစားတဲ့ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်လာပါတယ်။

Drone တွေပေါ်ကာစမှတော့ စစ်ရေးဆိုင်ရာလှုပ်ရှားမှုတွေအတွက်ပဲ သုံးခဲ့ကြပေမယ့် အခုခေတ်မှာတော့ စူးစမ်းလေ့လာရေး၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ ရာသီဥတု၊ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တွေမှာ ကူညီကယ်ဆယ်ရေး၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနဲ့ သာမန်လူတွေအတွက် အပန်းဖြေဖို့နဲ့ စီးပွားရေးအကျိုးအမြတ်ရရှိရေးတွေမှာ တွင်တွင်ကျယ်ကျယ်အသုံးချလာကြတာကိုတွေ့ရပါတယ်။

Drone တွေရဲ့သမိုင်း

မောင်းသူမဲ့လေယာဥ်တွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ concept တစ်ခုကို စတင်တွေ့ရှိခဲ့တာကတော့ ၁၈၄၉ ခုနှစ် အီတလီနဲ့ သြစတီးယား (Austria) စစ်ပွဲမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ့စစ်ပွဲမှာ သြစတီးယားစစ်သားတွေဟာ ဗင်းနစ်မြို့ထဲကို ဗုံးတွေချိတ်ထားတဲ့ hydrogen နဲ့ helium မိုးပျံဗူဗောင်းကြီးတွေ လွှတ်တင်ပြီး တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြပါတယ်။

ပထမကမ္ဘာစစ်အတွင်း ၁၉၁၈ မှာ အမေရိကန်က မောင်းသူမဲ့ flying bomb aircraft ဆိုတာကို ထွင်ခဲ့ပေမယ့် အသုံးမပြုနိုင်ခဲ့ပါဘူး။ ၁၉၃၅ မှာတော့ ပထမဆုံး drone လို့ပြောလို့ရမယ့် “Queen bee” ကိုတော့ radio control တွေ မြန်နှုန်းမြင့် ကိရိယာတွေတပ်ဆင်ပြီး ပျံသန်းခဲ့ဖူးပါတယ်။

• 

Drone ဆိုတဲ့ဝေါဟာရဟာ Queen bee ဆိုတာကနေ ဆင်းသက်လာတာဖြစ်ပါတယ်။ UAV နည်းပညာဟာ စစ်ရေးဗျူဟာအတွက် အထောက်အကူပြုနိုင်ပေမယ့် အဲ့ဒီ့အချိန်တုန်းက သိပ်အသုံးမဝင်သလို ကုန်ကျစရိတ်လည်းများပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ထောက်လှမ်းရေးလေယာဥ်တွေခဏခဏ ပစ်ချခံရအပြီးမှာတော့ drone တွေကို အသုံးပြုပြီး ထောက်လှမ်းရေးနဲ့ တည်ကြက်လုပ်ဖို့ သုံးလာခဲ့ကြပါတယ်။

တည်ကြက်လုပ်တယ်ဆိုတဲ့နေရာမှာ drone ဖြတ်ပျံတာကို ပစ်ချခံပြီး ရန်သူရဲ့ တည်နေရာအင်အားကို တွက်ဆတာကို ဆိုလိုတာပါ။

Drone တွေကို တကယ်တမ်း အသုံးချခဲ့တာကတော့ ၁၉၈၂ မှာ အစ္စရေးက ဆီးရီးယား ရေတပ်ကို ကိုယ့်ဘက်က အကျအဆုံး နည်းနည်းနဲ့ အနိုင်ယူခဲ့တဲ့ စစ်ဆင်ရေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့ဒီ့စစ်ဆင်ရေးမှာ အစ္စရေး drone တွေဟာ ထောက်လှမ်းရေးအတွက် ဗီဒီယိုအရင်းအမြစ်တွေ၊ ဆက်သွယ်ရေး ကြားဖြတ်တာတွေ လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဲဒီ့အချိန်ကစလို့ စစ်တပ်တွေအတွက် ထောက်လှမ်းရေး၊ မြေပြင်စူးစမ်းလေ့လာရေး၊ ဝေဟင်ဖျက်လက်နက်တည်နေရာတွေရှာဖွေရေး၊ တိုက်ပွဲတွင်းထိခိုက်ပျက်စီးမှု စုံစမ်းရေးနဲ့ လက်နက်တပ်ဆင်ရေးတွေအထိ သုံးစွဲလာခဲ့ကြပါတယ်။

၂၀၀၆ ခုနှစ်မှာတော့ အမေရိကန်ကနေ အမေရိကန်-မက္ကစီကို နယ်စပ်ကို စောင့်ကြည့်ဖို့အတွက် modern drone တွေကို သုံးစွဲလာခဲ့ပြီး ၂၀၁၂ နောက်ပိုင်းမှာတော့ တစ်ကိုယ်ရေသုံးနဲ့ စီးပွားရေးသုံးတွေအတွက် drone တွေကို company တွေက စတင်အသုံးချလာခဲ့ပါတယ်။

Drone တွေရဲ့ လက်ရှိနဲ့ အနာဂတ်

နောက်ပိုင်း Drone တွေဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွက် ကောင်းမွန်တဲ့အရာတွေကို ဆောင်ကြဥ်းလာပါပြီ။ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍမှာ ပိုးသတ်ဆေးဖြန်းလုပ်ငန်းတွေ၊ အပင်တွေရှင်သန်ကြီးထွားနေမှုတွေကို တိုင်းတာတဲ့နေရာမှာ အသုံးချလာပါတယ်။

စက်မှုလုပ်ငန်းနဲ့ တခြား စူးစမ်းလေ့လာရေးတွေမှာလည်း လူတွေအတွက် အန္တရာယ်များတဲ့ နေရာတွေမှာ camera အားကောင်းတဲ့ drone တွေကို သုံးလာကြပါတယ်။

Photography, Movie shooting, Vlog, အားကစားပြိုင်ပွဲတွေနဲ့ concert ပွဲကြီး တွေမှာလည်း drone တွေဟာ အသုံးများလာပြီး ဖျော်ဖြေရေးအတွက် ရှုထောင့်အသစ်တွေကို ပေးစွမ်းနိုင်လာပါတယ်။

ဒါပေမယ့် နိုင်ငံတိုင်းမှာတော့ drone အတွက် ကန့်သတ်ချက်တွေရှိနေပါတယ်။ တရုတ်နဲ့ အမေရိကန်မှာဆိုရင် ပေ ၅၀၀ အောက်က မောင်းနှင်ခိုင်းတာတွေရှိသလို စစ်တပ် လေဆိပ်နဲ့ နေရာတချို့မှာ မပျံသန်းဖို့ ကန့်သတ်ခံရပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာဆိုရင်လည်း downtown မြို့နယ် အများစုမှာ drone ပျံသန်းတာတွေကို ကန့်သတ်ထားပြီး အထူးသဖြင့် ဘုရားစေတီတွေအပေါ် တည့်တည့်ကနေ ရိုက်ကူးတာဖြတ်ပျံတာတွေကို ကန့်သတ်တာတွေရှိပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာ Drone နည်းပညာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လေကြောင်းနဲ့အာကာသပညာတက္ကသိုလ် (MAEU) ရဲ့ UAV department ကနေ အရင်နှစ်ကာလတွေမှာ project တွေလုပ်ခဲ့ပြီး ထင်ရှားခဲ့တာကတော့ စိုက်ပျိုးရေးသုံး drone နည်းပညာတွေ ဖန်တီးနိုင်ခဲ့တာပါပဲ။

အနာဂတ်မှာလည်း delivery service တွေလို လုပ်ငန်းတွေအတွက် အသုံးဝင်လာမယ့် drone ပုံစံအသစ်တွေကိုလည်း တီထွင်ဖန်တီးလာဖို့မျှော်မှန်းရပါတယ်။

ဒါပေမယ့် drone နည်းပညာဟာ အသွား ၂ဖက်ပါတဲ့ ဓားလိုပါပဲ။ ကောင်းတဲ့ရည်ရွယ်ချက်အတွက်ဆိုရင် အကျိုးရှိပေမယ့် မကောင်းတဲ့သူတွေလက်ထဲကို ရောက်သွားရင်တော့ အများပြည်သူကို ဒါတွေနဲ့ ဒုက္ခပေးဖို့ ကြိုးစားလာကြပါတယ်။

Part 2 မှာ Drone မှာ ပါဝင်တဲ့အရာတွေနဲ့ drone တွေကို ဘယ်လိုတုံ့ပြန်မလဲဆိုတာကို ရေးပါမယ်။

Dr. Jason