သင်မသိလောက်သေးတဲ့ ဘယ်သန်ညာသန်မျိုးစုံများ

တလောကပဲ စာဖတ်သူတယောက်က ဘယ်ညာကိစ္စတွေရေးပေးဖို့လာပြောပါတယ်။
ဘယ်သန်ညာသန်ကိစ္စက လူတိုင်းကြားဖူးနေကျဆိုတော့ သိပ်ထူးဆန်းတဲ့အရာမဟုတ်လို့ ဖတ်ကြပါ့မလားပေါ့။ ဒါပေမယ့် လူသိပ်မသိကြသေးတဲ့ကိစ္စတွေပါ ထည့်ရေးပေးမှာမို့လို့ ဆက်ဖတ်ကြည့်ရအောင်။

ဘယ်သန်ညာသန်ဖြစ်ရတဲ့ကိစ္စကို ဆေးပညာမှာ Lateralization (or) Laterality လို့ခေါ်ပါတယ်။

လူအများက ဘယ်သန်ညာသန်ဆိုရင် လက်ကိုပဲပြေးမြင်ကြပါတယ်။ တကယ်က လက်တခုတည်း ဘယ်သန်ညာသန်ရှိတာမဟုတ်ပါဘူး။ခြေထောက်မှာလဲ ဘယ်ခြေသန်တာ ညာခြေသန်တာ ရှိသလို မျက်လုံးမှာလဲ Dominant eye ဆိုတာရှိပါတယ်။

နောက်ပြီး Language centre (ဘာသာစကားကို ဦးနှောက်ကတုံ့ပြန်တဲ့နေရာ) ကလဲ ဘယ်ညာမတူပါဘူး။ အများသိထားတဲ့အတိုင်း ညာလက်ကို ဘယ်ဖက်ဦးနှောက်အခြမ်းကထိန်းချုပ်ပြီး ဘယ်လက်ကိုတော့ ညာဖက်ဦးနှောက်အခြမ်းက ထိန်းချုပ်ပါတယ်။ ညာသန်သမားတွေမှာ ဘယ်ဖက်ဦးနှောက်က ညာလက်ကိုထိန်းချုပ်ပါတယ်။
ဘယ်သန်တွေကတော့ ညာဦးနှောက်က ထိန်းပါတယ်။

စကားပြောတဲ့ language centre ကကျတော့ လူတိုင်းလိုလိုရဲ့ left brain မှာရှိပါတယ်။ Right brain ကတော့ language ရဲ့ အတိမ်အနက်နဲ့ လေယူလေသိမ်းကို ထိန်းချုပ်ပါတယ်။

ဥပမာ မောင်မောင် ဘယ်မှာလဲ ဆိုတဲ့စကားကိုကြားရင် left brain က အဲ့စကားလုံးတခုစီကို နားလည်ပြီး အဖြေကိုပြန်ပြောနိုင်ပါတယ်။ Right brain ကကျတော့ “မောင်မောင်ဘယ်မှာလဲ” ဆိုတဲ့စကားကို ကြားရင် လေယူလေသိမ်းက
မကျေနပ်တဲ့လေသံနဲ့ ပြောနေတာလား၊ စိတ်မရှည်တဲ့လေသံနဲ့ ပြောနေတာလား၊ ကညုတုတု လေသံနဲ့ပြောနေတာလားဆိုတာကို ဆန်းစစ်ပေးပါတယ်။

ပြောတဲ့စကားအဓိပ္ပာယ်ကို နားလည်တာက left brain ဖြစ်ပြီး စကားလုံးရဲ့အတိမ်အနက် လေယူလေသိမ်းအပါအဝင်… ရွဲ့ပြောနေတာလား အတည်ပြောတာလား… စောင်းပြောတာလား… တမင်ပြောတာလား… ခနဲ့ချင်လို့ပြောတာလား စတာတွေကိုတော့ right brain ကလေ့လာပေးပါတယ်။

ဒါကိုမူတည်ပြီး တချို့ကဖုန်းနားထောင်ရင် ဘယ်ဖက်နားနဲ့နားထောင်မှ left brain ကိုရောက်လို့ emotion တွေမပါဘဲ စကားလုံးကိုသိရမယ်တို့ ညာဖက်နားနဲ့ ဖုန်းနားထောင်ရင် ခံစားချက်တွေပါကူးစက်တယ်ဆိုပြီး ပြောကြတာရှိပါတယ်။
(စကားချပ်။ ဘယ်ဖက် နားနဲ့ phone ပြောသင့်သလဲဆိုတာ ရှာဖတ်ကြည့်ဖူးပေမယ့် အဖြေရေရေရာရာမရှာတွေ့သေးလို့ အတည်မပြုနိုင်သေးပါဘူးခင်ဗျ)

Language centre က တချို့လူတွေမှာတော့ ဘယ်ညာမတူတဲ့ exception အနည်းငယ်ရှိပေမယ့် အများစုကတော့ left brain right brain ကအပေါ်ကပြောထားတဲ့အတိုင်းပါပဲ။

ခြေထောက်မှာလဲ ညာသန်ဘယ်သန်ရှိပေမယ့် သိပ်သတိမထားမိကြပါဘူး။ သင့်ကိုယ်သင် ဘယ်ခြေထောက်အားသန်လဲမသိသေးရင် အောက်ကမေးခွန်းတွေဖြေကြည့်ပါ။

၁။ ဘောလုံးကိုပြေးကန်ရင် ဘယ်ခြေထောက်နဲ့ကန်မိသလဲ။

၂။ ပုရွက်ဆိတ်တကောင် ကြမ်းမှာပြေးနေလို့ ခြေထောက်နဲ့ဖိသတ်လိုက်ပါဆိုပြီး ခိုင်းရင် ဘယ်ခြေကိုသုံးမိသလဲ။

၃။ ခဲဖျက်တတုံးကြမ်းပြင်ပေါ်ပြုတ်ကျသွားလို့ အပျင်းကြီးပြီး ထိုင်ရာမထ ခြေထောက်နဲ့ကောက်ကြမယ်ဆို ဘယ်ခြေထောက်နဲ့ကောက်သလဲ။

အပေါ်ကမေးခွန်း ၃ခုလုံးကို ညာဖက်ခြေနဲ့လုပ်ဖြစ်ရင် သင်က ညာခြေသန်သူပါပဲ။ အများအားဖြင့်တော့ ညာလက်သန်တဲ့သူက ညာခြေလဲသန်ကြပါတယ်။
ဒါပေမယ့် ညာလက်သန်တာနဲ့ ဘယ်ခြေသန်တာမျိုးလဲ မရှားလှပါဘူး။

လေ့လာချက်တွေအရ ဘယ်ခြေထောက်က ခန္ဓာကိုယ်ကို ထောက်ကန်ပေးထားတဲ့ support ပေးထားတဲ့ ခြေထောက်လို့ဆိုပါတယ်။ ခြေတပေါင်ကျိုးရပ်ကြည့်ရင် ဘယ်ခြေပေါ်ကိုရပ်တာက ပိုငြိမ်ပြီး balance ပိုဖြစ်ပါတယ်။
(လူအများစုအတွက်ပဲဖြစ်ပါတယ်။)

ညာဖက်ခြေထောက်ကတော့ အလုပ်လုပ်တဲ့အခါပိုသုံးပါတယ်။ ဘောလုံးကန်တာတို့ ၊ ခြေထောက်နဲ့ပစ္စည်းကောက်တာတို့အတွက် ညာခြေကိုသုံးတတ်ပါတယ်။

နောက်ဆုံး ထူးခြားတာက သင့်မျက်လုံးမှာလဲ ညာသန် ဘယ်သန်ရှိပါသေးတယ်။ ဒါကိုသိချင်ရင် စမ်းကြည့်လို့ရပါတယ်။

ခပ်လှမ်းလှမ်းက အရာတခုကို အောက်ကပုံအတိုင်း လက်နဲ့တြိဂံပုံ လုပ်ပြီးဘောင်ခတ်ထားကြည့်ပါ။ ပြီးရင် ဘယ်ဖက်မျက်လုံးကိုမှိတ်လိုက်ပါ။

မြင်နေတဲ့ပစ္စည်းက နေရာရွေ့သွားရင် သင်ကဘယ်မျက်စိ dominant ဖြစ်သူပါ။ မြင်နေတဲ့ပစ္စည်းက ဒီအတိုင်းပဲဆိုရင် သင်က ညာမျက်စိ dominant ဖြစ်တဲ့သူပါ။

နောက်တနည်းစမ်းလို့ရပါသေးတယ်။ လက်ကိုဆန့်ထုတ်ပြီး လက်မထောင်ထားပါ။
အဝေးက အရာတခုခုကို လက်မနဲ့တည့်အောင် ချိန်ထားပါ။

ပြီးရင် ဘယ်ဖက်မျက်လုံးကိုမှိတ်ကြည့်ပါ။
လက်မနဲ့ချိန်ထားတဲ့အရာက လွဲသွားရင် left eye dominant ပါ။ လက်မနဲ့ ချိန်ထားတာ နေရာတည့်နေသေးရင် right eye dominant လို့ဆိုပါတယ်။

ဘယ်မျက်စိပိုသန်တယ် ညာမျက်စိပိုသန်တယ် ဆိုတာ ကျန်တဖက်က ကန်းနေပြီ သုံးမရတော့ဘူးလို့ ဆိုလိုတာမဟုတ်ပါ။ မျက်လုံး ၂ ဖက်မှာ တဖက်က depth sensor အနေနဲ့ အလုပ်လုပ်တဲ့အတွက် အခုလို ဖြစ်ရတာပါ။

ကိုယ်အားသန်တဲ့ မျက်စိကိုသိထားခြင်းဖြင့် အားကစားမှာအသုံးဝင်ပါတယ်။ မြားပစ်တာတို့ ၊ သေနတ်ချိန်တာတို့ ၊သားရေကွင်းပစ်တာတို့ဆိုရင် ကိုယ်ကမျက်စိတဖက်ကိုပိတ်ပြီး အားယူလေ့ရှိပါတယ်။

ကိုယ်မသန်တဲ့မျက်လုံးနဲ့ အားယူပြီး ချိန်ပစ်နေလို့ကတော့ မရှောင်ရင်လွတ်တယ် ရှောင်မှထိတဲ့ ဆရာတွပ်ပီ ဖြစ်နေပါလိမ့်မယ်။

ဒီလောက်ဆိုရင် ဘယ်သန်ညာသန်ဆိုတာ လက်မှာပဲရှိတာမဟုတ်ကြောင်းသိသွားပြီမို့လို့ ဒီအကြောင်းတွေကို သူများတွေရှေ့မှာ ဆရာကြီးပြန်လုပ်လို့ရပါပြီခင်ဗျ။

Thanks for your time!

လင်းမူ

Next Post, Previous Post မနှိပ်ဘဲ OUO Link ကနေ ၁ပုဒ်ချင်းဝင်ဖတ်ပြီး ကူညီပါ။
အသိအမြင်၊ အတွေးအခေါ် အသစ်တစ်ခုခုရသွားလို့ လှူဒါန်းလိုပါက Science Nuts (Facebook Page) ကို ဆက်သွယ်လှူဒါန်းနိုင်ပါတယ်။
လှူသမျှငွေအကုန်လုံးကို လိုအပ်တဲ့နေရာတွေမှာ ပြန်လည်လှူဒါန်းပေးသွားမှာပါ။