Moral Paradox (ကိုယ်ကျင့်တရား ဝိရောဓိ) (Part 1)

Paradox နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ယနေ့ခေတ် လူငယ်တွေ မစိမ်းလောက်ပါဘူး။ Grandfather paradox လို့ ခေါ်တဲ့ အချိန်ခရီးသွားတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အဖိုးဝိရောဓိလို့ သိကြပါတယ်။ အကျဥ်းပြောရရင် အတိတ်ကိုသွား၊ အဖိုးကို သတ်လိုက်ရင် အဖိုးသေ၊ အဖေမရှိ၊ ကိုယ်လည်းမရှိရင် ကိုယ်လည်း မရှိနိုင်၊ မရှိရင် အတိတ်ကို သွားလို့မရ ဆိုတဲ့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်မှုကို ခေါ်ဆိုခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဆိုရရင် ဝိရောဓိဆိုတာ ရှေ့နောက်မညီညွတ်ခြင်းလို့ နားလည်ထားလို့ ရပါတယ်။

• 

Morality လို့ ခေါ်တဲ့ ကိုယ်ကျင့်တရားကတော့ အတော် ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ လူမျိုး နိုင်ငံ ယဥ်ကျေးမှု မတူညီတာနဲ့အမျှ ကိုယ်ကျင့်တရားတွေကလည်း မတူနိုင်ဘူးလို့ ယေဘုယျ ယူဆလို့ရပါတယ်။

လူ့သမိုင်းမှာ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုတာ သက်ကြီး ဝါကြီးတွေကနေ တဆင့် ငယ်ရွယ်သူတွေကို လက်ဆင့်ကမ်း ခဲ့ကြတာပါ။ မလိမ်ညာနဲ့၊ ရိုးရိုးသားသားနေ၊ မျှတမှုကို မြတ်နိုး၊ မခိုးဝှက်နဲ့၊ ဥပဒေကို လိုက်နာ၊ စည်းကမ်းနဲ့ အညီ နေထိုင်၊ သပ်သပ်ရပ်ရပ်နေ စသဖြင့် လူကြီးတွေက ဆုံးမကြတာပါ။ ဒီဘက်အရှေ့ အာရှဘက်မှာတော့ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုတာ လူကြီးတွေ သွန်သင်တာထက်ကို ပိုပါတယ်။

ဘာသာတရားရဲ့ အဆုံးအမတွေ၊ ကျင့်ဝတ်တွေ၊ ယဥ်ကျေးမှု ထုံးတမ်းဓလေ့အထိကို စုပေါင်းထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် လူတစ်ယောက်ကို ကိုယ်ကျင့်တရား ကောင်းတယ်လို့ ပြောလိုက်ဖို့က ဘယ်အချက်တွေကို ကြည့်ပြီးဆုံးဖြတ်မှာလဲဆိုတာ ဒဿနစာပေတွေမှာ ငြင်းခုန်စရာတွေ ဖြစ်လာပါတယ်။

သဘောတရားကြီး ပြောနေရရင် ပျင်းဖို့ကောင်းလို့ ဥပမာတွေနဲ့ ရှင်းပြချင်ပါတယ်။ ဆိုကြပါစို့၊ ခိုးဝှက် ဓားပြတိုက်တယ်ဆိုတာ ကိုယ်ကျင့်တရားအရ မလုပ်သင့်ဘူးလို့ လူတိုင်း လက်ခံကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သူခိုးဆီက ပြန်ခိုးရင်ကော၊ ဓားပြကို ဓားပြ ပြန်တိုက်ရင်ကော ???

ဒါဟာ ကိုယ်ကျင့်တရား ဝိရောဓိပါပဲ။ ခိုးတာကို Morally ကိုယ်က လက်မခံပေမယ့် သူခိုးဆီက မခိုးသင့်လား၊ ခိုးသင့်လားမှာ တွေဝေရပါတယ်။ ကိုယ်တိုင် လုပ်ရမယ်ဆိုရင် Dilemma ဖြစ်တယ်လို့ ပြောကြပါတယ်။

• 

ဒီနေရာမှာ အချို့က ငြင်းခုန်ကြပါတယ်။ သူခိုးဆီက ပြန်ခိုးပြီး ခိုးထားတဲ့ပစ္စည်းကို သူ့အကျိုးအတွက် မသုံးရင် ဒါလုပ်သင့်တယ်လို့ လက်ခံကြပါတယ်။ ဥပမာ Jesse James ကို ကြည့်ပါ။ Robin Hood ကို ကြည့်ပါ။ အဲ့ခေတ်အခါက သူတို့ ၂ဦးဟာ လူချမ်းသာတွေဆီက ရွှေငွေ ဓားပြတွေကို လုယူပြီး ဆင်းရဲသားတွေကို ပြန်လည်ဝေငှ ပေးလို့ လူအများက ကြိုက်နှစ်သက်ခဲ့ကြပါတယ်။

နောက် ဥပမာတစ်ခုကို ဆက်ကြည့်ရအောင်ပါ။ လူသတ်သမား တစ်ယောက်ကို သတ်သင့်ပါသလားဆိုတဲ့ နောက်ထပ် Moral Paradox ပါ။ လူအများစုက လူသတ်တာကို Morally လက်မခံကြပေမယ့် လူသတ်သမားကိုတော့ သတ်သင့်တယ်လို့ ယူဆကြပါတယ်။ တချို့က လူသတ်သမားဟာ လူသတ်ပြီးပြီမို့ အသတ်ခံထိုက်တယ်ဆိုတဲ့ Hamurabi Code ကို မှီးပြီး ပြောကြပါသေးတယ်။

ဒါပေမယ့် လူသတ်သမားကို သတ်ရင်ကော လူသတ်သမား ဖြစ်လာနိုင်လားဆိုတဲ့ မေးခွန်းကလည်း Moral dilemma ရစေပါတယ်။ လူအများစုက လူသတ်သမားကို သတ်တာ လက်ခံပေမယ့် တကယ်ကိုယ်တိုင် မသတ်ကြပါဘူး။ ငါက လူသတ်သမားမှ မဟုတ်တာ ဆိုတဲ့ အကြောင်းပြချက် ပေးပါသေးတယ်။

ဒါကြောင့်ပဲ ကြိုးဆွဲသတ်တာ၊ လျှပ်စစ်ခုန်နဲ့ သေဒဏ်ပေးတာ၊ အာဏာပါးကွက်သားကို သတ်ခိုင်းတာ စတဲ့ တခြားလူကို လွှဲပြီး လုပ်ခိုင်းပါတယ်။

တချို့ကလည်း Morally Justified ဖြစ်အောင် အပြစ်ရှိသူကို အပြစ်ပေးတာ တရားတယ်ဆိုတဲ့ အယူအဆကို ကိုင်စွဲကြပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဝိရောဓိတွေဆိုတာ အဖြေရယ်လို့ သတ်သတ်မှတ်မှတ် မရှိပဲနဲ့ ဆွေးနွေးငြင်းခုံစရာအနေနဲ့ပဲ ရှိနေရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

Part 2 မှာ စာပေထဲက Moral Paradox တွေ အကြောင်းကို ဆက်ရေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ Happy Reading !!

Lucifer