အရင်ခေတ်က LGBT Psychology ဆိုတာ မရှိခဲ့ပါဘူး။ စိတ်ပညာမှာ တကယ်ပွင့်လင်းလာတာက ၁၉၈၀ နောက်ပိုင်းမှပါ။ အဲ့တုန်းကတောင် Gay နဲ့ Lesbian ဆိုတာပဲရှိပါသေးတယ်။ နောက်ပိုင်းမှသာ Bisexual, Transgender, ထည့်ပြီး LGBT ဆိုတာဖြစ်လာတာပါ။ အခုတော့ Queer, Intersex ဆိုပြီးထပ်ထည့်လိုက်လို့ LGBTQI ဆိုပြီး ဖြစ်နေပါပြီ။ ဘယ်လောက်ထိ ဖြစ်နေပြီလဲဆိုတာ အောက်ကပုံမှာသာကြည့်ကြပါတော့။

နာမည်ပေး ကင်ပွန်းတပ်တာတောင် ဒီလောက်ရှုပ်ထွေးနေရင် လေ့လာတဲ့အခါမှာလည်း ရှုပ်ထွေးမှုတွေရှိနေပါတယ်။
Same sex ကိုပဲလေ့လာတဲ့ LGB ကိုပဲပြောရမလား၊ Trans တွေ Intersex တွေလိုမျိုး မွေးလာတဲ့ Sex ကိုပြောင်းလဲလိုက်တဲ့လူတွေကိုရော လေ့လာရမလား၊
Queer တွေကိုရောလေ့လာကြမလား ဆိုတာတွေရှိလာပါတယ်။ (Queer ဆိုတာ အရင်ခေတ်ကတော့ Homosexual တွေကို နံနှိမ်ပြီးခေါ်တဲ့နာမည်ပါ၊ မှတ်မှတ်ရရ Stephen King ရဲ့ IT ဝတ္ထုထဲမှာ ဒီလိုခေါ်တာကို ထည့်ရေးထားဖူးတယ်)
ပထမဆုံး Homosexual အခွင့်အရေးကို လူသိရှင်ကြားတောင်းခဲ့တာ ၁၈၉၇ တုန်းကလို့ စာအုပ်တွေကရေးကြပါတယ်။ ဦးဆောင်ခဲ့တာကတော့ Homosexual ဆရာဝန်နဲ့ ရှေ့နေတစ်ယောက်ကပါ။
သူတို့ဦးဆောင်ပြီး Sexual Science အတွက် အင်စတီကျုတစ်ခုတည်ထောင်ခဲ့ပေမယ့် နာဇီတွေက ဖျက်ဆီးခဲ့ပါတယ်။

သူတို့နှစ်ယောက်ပေါင်းပြီး တတိယလိင်ဆိုတဲ့သဘောကို စပြီးဖော်ထုတ်လာပါတယ်။ ယောက်ျားလည်းမဟုတ်၊ မိန်းမလည်းမဟုတ်တဲ့ လိင်တစ်ခုကို ဆိုလိုချင်တာပါ။ (ခုခေတ်မှာတော့ ဒါကို LGBT လို့ခေါ်နေကြပါပြီ)
သူတို့ကတော့ သူတို့ဘာသာစကားနဲ့ နာမည်တွေပေးထားတာပေါ့။
Dioning က “သာမန်” ယောက်ျား
Dioningin က “သာမန်” မိန်းမ
Urning က ယောက်ျားခန္ဓာကိုယ်၊ မိန်းမစိတ်၊ ယောက်ျားတွေကို သဘောကျတယ်။
Urningin က မိန်းမခန္ဓာကိုယ်၊ ယောက်ျားစိတ်၊ မိန်းမတွေကို သဘောကျတယ်။
Uranodioning က ယောက်ျား Bisexual
Uranodioningin က မိန်းမ Bisexual
Zwitter က Intersex လို့ဆိုတယ်။ (Intersex ဆိုတာ မွေးလာတဲ့အချိန်မှာ ယောက်ျားလား၊ မိန်းမလား လိင်အင်္ဂါမကွဲပြားတဲ့သူတွေကို ခေါ်တာပါ)

ဒါကိုကြည့်ခြင်းအားဖြင့် အစောပိုင်းကာလက Sexologist တွေဟာ ယောက်ျား၊ မိန်းမဆိုတာကို Ideal ဖြစ်တယ်ဆိုပြီး မြင်ခဲ့ကြတယ်လို့ ပြောနိုင်ပါတယ်။
ဒါပေမယ့် ယောက်ျားခန္ဓာကိုယ်နဲ့ ယောက်ျားကို သဘောကျတိုင်း မိန်းမစိတ် ဟုတ်မနေပါဘူး။ မိန်းမတွေလည်း ဒီလိုပါပဲ။
ဒါ့အပြင် Active လား၊ Passive လား၊ ၂ခုလုံးလားဆိုတာလည်း ရှိပါသေးတယ်။
ဒီတော့ ဒီအမြင်မှာ လိုအပ်ချက်တွေရှိနေပါသေးတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒါက အစောပိုင်းကာလပါ။
ဘိုးတော်ကြီး Sigmund Freud လက်ထက်ရောက်လာမှ Sexuality ဆိုတာဘာလဲ လူတွေသိလာကြတာပါ။
အခု ဆက်ပြောမယ့်စာတွေဟာ နားလည်ရခက်နိုင်သလို ရိုင်းတယ်လို့လည်း ထင်ကောင်းထင်နိုင်ပါတယ်။
လူတွေဟာ မွေးကင်းစအရွယ်ကတည်းက Pleasure ကို ခန္ဓာကိုယ်အနှံ့ကနေ ရတယ်လို့ဆိုပါတယ်။ ဒါကို Polymorphous Perversity လို့ရေးကြပါတယ်။ ဒါကို အဆင့် ၅ ဆင့်နဲ့ ဖြတ်သန်းကြတယ်လို့ဆိုပါတယ်။

ပထမအဆင့်ကို Oral Stage လို့ခေါ်တယ်။ မွေးကင်းစကနေ ၁၈ လအထိပါ။ သူက အမေ့နို့ကို စို့တဲ့အခါ ကလေးရဲ့ ပါးစပ်မှာ Pleasure ဖြစ်တယ်လိို့ဆိုတယ်။
ဒုတိယအဆင့်က Anal Stage ပါ။ ၁၈ လကနေ ၃နှစ်အထိ ပါဝင်တယ်။ ဒီအရွယ်မှာ ဆီးသွား၊ ဝမ်းသွားတာကို ထိန်းချုပ်ကြည့်ရင်း အဲ့ဒီကနေ Pleasure ရတယ်လို့ဆိုတယ်။

တတိယအဆင့်က Phallic Stage ပါ။ ၃နှစ်ကနေ ၆နှစ်ထိပါဝင်တယ်။ ဒီအရွယ်မှာ ကိုယ့်ရဲ့လိင်အင်္ဂါအကြောင်းကို ကလေးက သိနေပြီ၊ တခြားကလေးတွေရဲ့ လိင်အကြောင်းကိုလည်း နားလည်နေပြီ၊ ကျား၊ မဆိုတာ ရှိပါလားဆိုပြီး သိနေကြပြီ။ လှန်လှောစစ်ဆေးတတ်နေကြပြီ။
ဒီနေရာမှာ နည်းနည်းရိုင်းတဲ့ကိစ္စတစ်ခုကို ပြောရပါလိမ့်မယ်။ ဒါကိုတော့ ဘိုးတော်က Oedipus Complex လို့ခေါ်ပါတယ်။ ကိုယ့်မိဘထဲက ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကို တောင့်တတာကို ပြောတာပါ။ ကလေးက ယောက်ျား၊ မိန်းမသဘောကို သိနေပြီဆိုတော့ ဒီလိုဖြစ်လာတာပါ။
ဒါပေမယ့် Same Sex Parent ကို တမ်းတတာလည်း ရှိတတ်ပါတယ်။ ဥပမာနဲ့ပြောချင်ပါတယ်။ ကိုယ်က ယောက်ျားလေးဆိုရင် အမေကို တမ်းတတတ်တယ်၊ အမေကို မရရခြင်းအကြောင်းက အဖေကြောင့်လို့ သိတယ်။ ဒီတော့ အဖေ့ဆီကို Attention ရောက်သွားတယ်ဆိုပါတော့။ ဒါတွေကို ကလေးကမသိပါဘူး။ မသိစိတ်မှာဖြစ်နေတာလို့ဆိုတယ်။

စတုတ္ထအဆင့်က Latent Stage ပါ။ ၇နှစ်နေ လူပျို၊ အပျိုဖြစ်တဲ့အထိလို့ဆိုတယ်။ ဒီကာလမှာ ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ဖြစ်တဲ့ မိဘကို မရနိုင်ဘူးလို့ တွေးမိပြီး ရွယ်တူဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကို ပြောင်းပြီး တမ်းတတတ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ကလေးမှာ ဟီရိသြတ္တပ္ပတရားရှိလာပြီလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။
နောက်ဆုံးအဆင့်ကတော့ Genital Stage ပါ။ လူပျို၊ အပျိုဖြစ်တဲ့အချိန်ကနေစပြီး သေတဲ့အထိပဲလို့ဆိုပါတယ်။ ကိုယ့်မိသားစုရဲ့ပြင်ပကလူတွေကို စိတ်ဝင်စားလာတာပါ။
ဒီဘိုးတော်ကျွမ်းကျင်တဲ့ Psychoanalysis ဟာ Pseudoscience လို့ တချို့ပညာရှင်တွေက ဝေဖန်ကြပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ Hypothesis တွေပဲများနေပြီး စမ်းသပ်ကြည့်လို့မလွယ်လို့ပါ။ (ဒါတွေကို အမှန်လို့မယူစေချင်သလို လုံးဝလည်း မပစ်ပယ်လိုက်စေချင်ပါဘူး)
ဒီတော့ Main Topic နဲ့ပြန်ချိတ်ရရင် Sigmund Freud ရဲ့သီအိုရီဟာ အခြားသူတွေမြင်သလို မွေးကတည်းက လိင်ကိုသတ်မှတ်လိုက်ပြီးသားလို့ မယူဆပါဘူး။ သူက ပတ်ဝန်းကျင်ကြောင့် လိင်တွေကွဲသွားတာလို့ဆိုပါတယ်။
ဘိုးတော်က Homosexuality ကို ဒီလိုနည်းနဲ့ Support လုပ်ခဲ့ပေမယ့် နောင်လာနောက်သားတွေကတော့ သူ့သီအိုရီကို ကိုင်ပြီး Homosexuality ဆိုတာ ရောဂါတစ်ခု (Pathological) ဆိုပြီး ပြောကြပါတော့တယ်။
ဘိုးတော်ရဲ့နောက်မှာ လာတာကတော့ Kinsey ဆိုတဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ပါ။ သူက လူပေါင်း ၁သောင်းရဲ့ Sexual Behavior ကို interview ပြီး လေ့လာမှုတစ်ခုပြုခဲ့ပါတယ်။
အဲ့ဒီ Research ရဲ့အဖြေက လူတော်တော်များများမှာ Same Sex Sexual Experience ရှိတယ်လို့ဆိုပါတယ်။ ဒါ့အပြင် လူတစ်ယောက်ရဲ့ Sexual Preference ဟာ ဘဝတလျောက်လုံးမှာ ပြောင်းလဲသွားနိုင်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။
ဒီလိုပြောလိုက်လို့ လန့်မသွားကြပါနဲ့ဦး။ ဒါဟာ အမေရိကန်နိုင်ငံက Data ပါ။

သူ့ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်ကြောင့် Homosexual ဆိုတာ သာမန်ပဲဆိုပြီး မှတ်ယူလို့ရသွားပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ သူ့ Study ထဲက ယောက်ျား 50% နဲ့ မိန်းမ 28% က Same Sex Sexual Experience ရှိကြလို့ပါ။
(ဒီလိုတွေပြောလိုက်လို့ တွေ့သမျှ ယောက်ျား၊ မိန်းမတိုင်းကို သံသယမျက်စိနဲ့လိုက်မကြည့်စေချင်ပါဘူး၊ ဒါလေးတော့ နားလည်စေချင်ပါတယ်)
Homosexual ဆိုတာ ရောဂါတစ်ခုလို့သတ်မှတ်ပြီး Conversion Therapy ပေးဖို့ ထောက်ခံကြတဲ့စိတ်ပညာရှင်တွေကြားမှာ ဒီဂယက်က တော်တော်ကြီးမားသွားပါတယ်။
အရင်က စိတ်ရောဂါမှန်း နာမည်တပ် (Diagnose) နိုင်ဖို့ DSM Criteria ဆိုတာ သုံးခဲ့ပါတယ်။ (ခုခေတ်မှာတော့ DSM-5 Criteria ဆိုပြီး ဖြစ်နေပါပြီ)
အဲ့ဒီ Criteria ထဲမှာ Gay နဲ့ Lesbian ကို Sexual Dysfunction တစ်ခုအနေနဲ့ ထည့်သွင်းထားခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ခွဲခြားဆက်ဆံတာဆိုပြီး ပြောလို့ရပေမယ့် သူတို့ Study လုပ်တဲ့လူအများစုဟာ ထောင်တို့၊ စိတ်ရောဂါကုဆေးရုံတို့က လူတွေများပါတယ်။
သို့ပေမယ့် Gay တွေက ဆန္ဒပြကြလို့ ဒါကို ပြန်ပယ်ဖျက်လိုက်ရပါတယ်။
LGBT အရေးအတွက် တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့တဲ့ နောက်ပညာရှင်တစ်ယောက်ရှိပါသေးတယ်။ သူက Personality Test ၃ခုကို ပြင်ဆင်ထားပြီး Homosexual ယောက်ျား ၃၀ နဲ့ Heterosexual ယောက်ျား ၃၀ ကို ဖြေခိုင်းပါတယ်။ ပြီးတော့ ဆရာကြီးတွေ (Experts) ကို စစ်ဆေးခိုင်းလိုက်ပါတယ်။

ဆရာကြီးတွေက ဘယ်သူက ဘာလဲဆိုတာသိအောင် မစစ်ဆေးနိုင်ကြပါဘူး။ ဒီတော့ စိတ်အခြေအနေအရ Homosexual တွေဟာလည်း Heterosexual တွေလိုပဲ ရှိတယ်ဆိုပြီး ထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။ တချို့ Homosexual တွေဆိုရင် သာမန်လူတွေထက်ပိုပြီးတော့တောင် တော် (Superior) နေတာကို တွေ့လိုက်ရပါတယ်။
အဲ့ဒီနောက်ပိုင်းမှာ Homosexual မိဘတွေ၊ Transexual မိဘတွေကနေ ပျိုးထောင်လိုက်တဲ့ကလေးတွေရဲ့ Sexual Orientation ကို လေ့လာကြပါတယ်။
တကယ်ဆို တံငါနားနီး တံငါ၊ မုဆိုးနားနီး မုဆိုးဆိုရင် ကလေးတွေလည်း မိဘတွေလို ဖြစ်လာသင့်တာပေါ့။ ဒါပေမယ့် ကလေးတွေကတော့ Heterosexual တွေများတယ်လို့ ဆိုတယ်။
ဒီတော့ Homosexual တို့ Transexual တို့က ပျိုးထောင်လိုက်တဲ့ ကလေးတွေဟာ “သာမန်” မိသားစုက ကလေးတွေနဲ့ ဘာမှမကွာခြားဘူးလို့ သိလိုက်ရတယ်။
အရင်က Bisexual ဆိုတာ ကြားကာလဆိုပြီး သတ်မှတ်ခဲ့ကြတယ်။ ပြောချင်တာက Heterosexual to Homosexual ပြောင်းတဲ့ကာလမှာ လူတွေလက်ခံတဲ့ Heterosexual သဘောကိုလည်း လုံးလုံးလျားလျား မပစ်ပယ်သေးဘူး၊ Homosexual လည်း ဖြစ်ချင်နေပြီ (သို့) ဘာဖြစ်ချင်မှန်းမသိသေးဘူး ဆိုတဲ့ သဘောပေါ့။
နောက်တစ်ပိုင်းမှာတော့ အယူဝါဒတွေ ကွဲပြားကြပုံကို ရေးသွားပါမယ်။
SAGAN
အသိအမြင်၊ အတွေးအခေါ် အသစ်တစ်ခုခုရသွားလို့ လှူဒါန်းလိုပါက Science Nuts (Facebook Page) ကို ဆက်သွယ်လှူဒါန်းနိုင်ပါတယ်။
လှူသမျှငွေအကုန်လုံးကို လိုအပ်တဲ့နေရာတွေမှာ ပြန်လည်လှူဒါန်းပေးသွားမှာပါ။