ကြောက်တတ်တယ်ဆိုပြီး ဘာလို့သရဲကားပဲရွေးကြည့်နေကြတာလဲ?

လူတိုင်းလိုလို အကြောက်တရားရှိကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကြောက်စရာကောင်းတဲ့အရာတွေကိုလဲ မရှောင်ကြပြန်ပါဘူး။ တည့်တည့်ကိုဝင်တိုးကြပါတယ်။

ကြောက်တတ်တယ်ဆိုပြီး ကြည့်သမျှရုပ်ရှင်ကသရဲကားတွေပါ။ (စာရေးသူလဲအဲ့လိုပါပဲ) သရဲကားရုံတင်ရင်ပြေးကြည့်လိုက်ရမှ ကျေနပ်ကြပါတယ်။

Happy world သွားရင်လဲ သရဲအိမ်တို့၊ သရဲရထားတို့ဆိုတာ လူကြိုက်များတဲ့နေရာတွေပါ။ ပြည်သူ့ရင်ပြင်ရောက်ရင်လဲ roller coaster ကိုကြောက်ကြောက်နဲ့ စီးလိုက်ရမှ၊ ပင်လယ်ဓားပြလှေကိုလဲ အလွတ်မပေးဘဲတက်စီးလိုက်ရမှ အိမ်ပြန်ကြသူတွေပါ။

ဒါဖြင့်ရင် လူတွေက ကြောက်ရတာကို တကယ်ပဲကြိုက်နေကြတာလား။ ကြောက်ရမှာကို မကြောက်ကြဘဲ ဘာလို့ထပ်ထပ်လုပ်ချင်နေကြတာလဲ။

ကမ္ဘာဦးလူသားတွေအတွက်ကတော့ နေ့စဥ်ဘဝကြီးက သားရဲအန္တရာယ်တွေနဲ့မို့ ကြောက်လန့်နေရချိန်များပါတယ်။
ကြောက်လန့်တဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်ထဲက sympathetic nervous system ဆိုတဲ့ စနစ်ကြီးကအသက်ဝင်လာပါတယ်။

အဲ့စနစ်က adrenaline ဆိုတဲ့ဟော်မုန်းတွေထုတ်ပေးလို့ ခန္ဓာကိုယ်က ချက်ချင်းပြောင်းလဲသွားပါတယ်။ အမြင်အာရုံတွေနိုးကြားလာတယ်။
နှလုံးခုန်နှုန်းတွေမြန်လာပြီး အသက်ရှူသံတွေကျယ်လာတယ်။
ကြွက်သားတွေဆီကိုသွေးများများရောက်လို့ ခွန်အားတွေပိုတက်လာတယ်။
စွမ်းအင်တွေပြည့်လာသလိုခံစားရတယ်။

အဲ့ဒီအခါ အန္တရာယ်ကို ပြန် ချရင်ချ။
မချနိုင်ရင်ထွက်ပြေးလို့ရအောင် body ကပြင်ဆင်ပေးလိုက်တာပါ။
Fight or Flight reaction လို့ခေါ်ပါတယ်။

သရဲကားကြည့်တဲ့အခါမှာလဲ ကြောက်စိတ်ဖြစ်လာရင် ခန္ဓာကိုယ်ကအလားတူ ပြောင်းလဲလာပါတယ်။
ခွန်အားတွေရှိလာသလို အာရုံတွေတက်ကြွလာလို့ လူကလန်းသွားပြီး နေလို့ကောင်းလာပါတယ်။

ဒါ့အပြင် သရဲကားဆိုတာ screen မှာပဲရှိတာ။ တကယ်အပြင်ထွက်လာပြီး မခြောက်ဘူးဆိုတာ မသိစိတ်ကသိပြီးသားပါ။ ဒါကြောင့် ကြောက်သလိုဖြစ်လာတာချင်းတူပေမယ့် safe ဖြစ်တယ်လို့စိတ်ကသိနေတဲ့အတွက် တကယ်တမ်းအဲ့လောက်မကြောက်ရပါဘူး။

ရှင်းရှင်းပြောရရင် မသိစိတ်က ကြောက်စိတ်ကို စိတ်ချစွာကြောက်လို့ရအောင် label ပြောင်းကပ်လိုက်တာပါ။

စိတ်ချစွာကြောက်လန့်ရတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်ထဲက တခြား hormone တွေထပ်ထွက်ပါသေးတယ်။
ဥပမာ စိတ်ခံစားမှုကိုကောင်းစေတဲ့ High စေတဲ့ Dopamine တို့ ၊ Endorphin တို့၊ Oxytocin တို့ပါထွက်လာစေပါတယ်။

လူကကြောက်ကြောက်နဲ့ High နေတဲ့ခံစားချက်ရနေတာပေါ့။
ဒီလို high နေတာက တခုခု surprise gift ရတာတို့၊ ထီပေါက်တာတို့၊ sex လုပ်တာတို့နဲ့ ခံစားမှုချင်းသိပ်မကွာလို့ brain က ကြောက်ရတာကိုမှ
တဖြေးဖြေးစွဲလန်းလာပါတော့တယ်။

ကြောက်စိတ်ဆိုတာ လူတွေအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ကိုယ်ကြောက်တတ်တဲ့အရာဝတ္ထု အကြောင်း ကိုလဲ မှတ်ဉာဏ်ကသေသေချာချာသိမ်းထားရပါတယ်။ ဒါမှ ဘေးရန်ကို သတိထားလို့ရမှာပါ။

သရဲကားကြည့်လို့ကြောက်တဲ့စိတ်ကိုလဲ မှတ်ဉာဏ်ကသေချာသိမ်းထားပါတယ်။ သရဲကားကြည့်လို့ high လာတဲ့ခံစားချက်ကိုပါတွဲပြီးမှတ်ထားတာဖြစ်လို့ brain ကနောက်တခါထပ် high ချင်တိုင်း သရဲကားထပ်ရှာကြည့်မိနေတာဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့လိုနဲ့ပဲ သရဲကား fan ဖြစ်မှန်းမသိဖြစ်လာတော့တာပါပဲ။

Roller coaster စီးတဲ့အခါဆိုရင် စစစီးချင်းတော့ သွေးလန့်မတက်ကြောက်မိပါတယ်။ စီးနေရင်းနဲ့ အန္တရာယ်မရှိဘူးဆိုတာသိလာတဲ့အခါ ရယ်မော အော်ဟစ်လို့ရလာပါတယ်။
ဘာလို့လဲဆိုတော့ brain က danger မရှိဘူးဆိုတာသိသွားရင် ကြောက်စရာကို စိတ်လှုပ်ရှားစရာအဖြစ်ပြောင်းမြင်သွားပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ကြောက်စရာတခုခုလုပ်ပြီးလို့ အောင်မြင်သွားရင် လူတွေကအတော်စိတ်ကျေနပ်ကြပါတယ်။
သရဲအိမ်ထဲကအပြင်ရောက်အောင်ထွက်လာနိုင်တဲ့အခါ “တယ်တော်တဲ့…ငါပါလား”ဆိုပြီး ကျေနပ်အားရနေမိပါတယ်။

ဒီလို sense of accomplishment လေးကလဲ သရဲကားကြည့်ပြီးတဲ့အခါ၊ roller coaster စီးပြီးတဲ့အခါ ဖြစ်လာတတ်တာမို့ လူတွေကအဲ့စိတ်ကိုအရသာခံကြွားတတ်ကြပါတယ်။

ငါတော့ ဘယ်လောက်ကြောက်ဖို့ကောင်းတဲ့ဟာကို စီးပြနိုင်ခဲ့တယ်… ဘယ်လောက်ဆိုးတဲ့သရဲကားကိုမှ ပြီးအောင်ကြည့်ခဲ့တယ်ဆိုပြီး ကြွားစရာလေးလဲရှိလာပါတယ်။ အထူးသဖြင့် သူငယ်ချင်းတွေနဲ့စုပြီး ကြောက်စရာတခုခုကိုလုပ်တဲ့အခါ ပိုစွဲတတ်ပါတယ်တဲ့။

ဒါကြောင့် သူငယ်ချင်းတွေနဲ့ သရဲကားအမြဲသွားကြည့်ကြတာ၊ သရဲအိမ်ဝင်ကြတာ မဆန်းလှပါဘူး။
အန္တရာယ်ကိုတူတူရင်ဆိုင်ပြီးရင် ပိုခင်သွားကြတာမို့ ဘော်ဒါတွေနဲ့ ပိုစည်းလုံးချင်ရင် သရဲအိမ်တို့ သရဲကားတို့ စမ်းကြည့်သင့်ပါတယ်။

နောက်ဆုံးတချက်ကတော့ လူတွေရဲ့ စပ်စုတဲ့စိတ်ကြောင့်လဲဆိုင်ပါတယ်။

သရဲကားတော်တော်များများက ဖန်တရာတေနေတဲ့ဇာတ်ကွက်တွေနဲ့ပဲလာလေ့ရှိပေမယ့် ပရိသတ်တွေကတော့ ဘာများပြောင်းသွားမလဲဆိုတဲ့ စပ်စုစိတ်နဲ့ စောင့်ကြည့်တတ်ကြတာပါပဲ။

မိသားစုတစု တောအုပ်ထဲကအိမ်ကို ပြောင်းလာမယ်။
ကလေးအငယ်လေးက လက်ကမြင်းပြီး အခန်းတွေလျှောက်ဖွင့်မယ်။
ပြီးရင် ဆော့ချင်ရာဆော့မယ်။ မြေအောက်ခန်းထဲ အရုပ်တွေကျအောင်လုပ်ပြီးသွားကောက်မယ်။

ဒီလိုဟာတွေပဲ ရိုက်ပြကြပေမယ့် ပရိသတ်တွေကတော့ စိတ်မပျက်ဘဲ အားပေးနေကြတယ်ဆိုတာ ဘာမဆိုစပ်စုတတ်တဲ့စိတ်ကလေးအရင်းခံရှိလို့ပဲဖြစ်ပါတယ်။

သရဲကားတွေကထပ်ထွက်နေဦးမှာဖြစ်ပြီး
ကျနော်တို့လဲ ကြောက်ကြောက်နဲ့ဆက်ကြည့်ဖြစ်နေဦးမှာပါပဲဗျာ။

Vector

Next Post, Previous Post မနှိပ်ဘဲ OUO Link ကနေ ၁ပုဒ်ချင်းဝင်ဖတ်ပြီး ကူညီပါ။
အသိအမြင်၊ အတွေးအခေါ် အသစ်တစ်ခုခုရသွားလို့ လှူဒါန်းလိုပါက Science Nuts (Facebook Page) ကို ဆက်သွယ်လှူဒါန်းနိုင်ပါတယ်။
လှူသမျှငွေအကုန်လုံးကို လိုအပ်တဲ့နေရာတွေမှာ ပြန်လည်လှူဒါန်းပေးသွားမှာပါ။